Jak wybrać obiektyw

Obiektyw to soczewka lub system soczewek tworzący przekształcony optycznie obraz, który poddawany jest potem dalszej obróbce. Korpus lustrzanki cyfrowej (DSLR) nie obejdzie się bez obiektywu. Sam korpus bez obiektywu może tylko zarejestrować obraz, który na matrycy czy filmie utworzy właśnie obiektyw. Właśnie dlatego wybór obiektywu jest tak ważny a przede wszystkim od niego zależy, czy obraz będzie pięknie przedstawiony i z ostrymi szczegółami, czy też będzie zdeformowany wskutek najróżniejszych wad optycznych (np. nieostry itp.).

Który obiektyw jest tym „właściwym“?

Jednej odpowiedzi na to pytanie nie ma. Każdy fotograf amator i profesjonał ma inne wymagania i potrzeby fotografowania w najróżniejszych sytuacjach. Jeden chętnie fotografuje sceny reportażowe, ktoś inny krajobraz, jeszcze inni wesela czy rozdania dyplomów albo mnóstwo innych akcji i wydarzeń.

Ważne pytanie, które trzeba postawić przy wyborze obiektywu brzmi, czy zamierzamy uzyskać fotografie na poziomie profesjonalnym, czy planujemy robić powiększenia na wystawy i podobne imprezy czy też chcemy tylko robić fotografie do albumu rodzinnego i od czasu do czasu zrobić kilka powiększeń.

Mamy nadzieję, że poniższe rady podpowiedzą wam, który obiektyw jest dla was najbardziej odpowiedni.

Typy obiektywów

Obiektywy o stałej ogniskowej

Obiektywy o stałej ogniskowej są niemal zawsze lepszej jakości i jaśniejsze od obiektywów zmienno ogniskowych (zoom), ponieważ ich konstrukcja jest znacznie prostsza. Jednak w porównaniu do obiektywów typu zoom są mniej operatywne.

Obiektywy typu zoom (obiektywy o zmiennej odległości ogniskowej)

Obiektywy typu zoom potrafią zastąpić kilka obiektywów o stałej ogniskowej, dzięki czemu nie trzeba mieć ich wiele. To jednak znajduje swoje odzwierciedlenie w większych kosztach kupna obiektywu.

Jak wybrać obiektyw

Obiektywy według odległości ogniskowej

  • rybie oko (>15mm): szerokokątny z deformacją perspektywy
  • super szerokokątny (ok. 14–24 mm): odpowiedni do fotografowania pejzażu, architektury lub wnętrz
  • szerokokątny (ok. 24–35 mm): odpowiedni szczególnie do fotografii reportażowej, pejzażu i wnętrz
  • średnia ogniskowa (30–100 mm): określany też jako podstawowy zoom, zapewnia naturalne przedstawienie perspektywy. Odpowiedni przede wszystkim do fotografii portretowej.
  • obiektyw normalny (50 mm): odpowiada kątowi widzenia oka człowieka
  • teleobiektyw (100–300 mm): odpowiedni fotografii reportażowej, krajobrazowej i portretowej
  • super teleobiektyw (>300 mm): odpowiedni do fotografii sportowej (mecze piłkarskie),lub krajobrazowej

Przesłona i odległość ogniskowa

Chodzi o parametry, które wyznaczają głębię ostrości (jeśli chcecie uzyskać małą głębię ostrości, zastosujcie jasny obiektyw). To właśnie obiektyw szerokokątny zapewnia wymaganą dużą głębię ostrości, więc chcąc uzyskać rozmyte tło należy zastosować dużą przesłonę (dużą jasność) – jest to jedyny możliwy sposób, jak to osiągnąć.

Jasność obiektywu

Jasność oznacza się za pomocą litery f i wartości liczbowej (f/2,8, f/5,6, …). Jest to kluczowa cecha obiektywu. Ten parametr obiektywu ma po prostu podstawowe znaczenie w przypadku, gdy nie możemy zastosować lampy błyskowej i nie chcemy dla zachowania jakości zdjęć zastosować wyższej czułości matrycy (np. przy fotografowaniu w kościele, w katedrze itp.).

Reguła jasności obiektywu: im niższe oznaczenie liczbowe, tym więcej światła jest zdolny przepuścić obiektyw i tym krótszy jest czas potrzebny dla właściwego naświetlenia zdjęcia.

W przypadku obiektywów zmienno ogniskowych (zoom) podaje się zakres jasności dla najkrótszej i najdłuższej ogniskowej (np. f/3,5 - 5,6). Nawet najwyższej jakości obiektywy zmiennoogniskowe nie mają z reguły jasności lepszej niż f/2,8.

W przypadku obiektywu o stałej ogniskowej można dzięki jego prostszej konstrukcji optycznej można uzyskać jasność nawet f/1,4.

Cena a konstrukcja obiektywu

Dla zwykłego użytkownika

Obiektyw skonstruowany jest przede wszystkim z tworzyw sztucznych, ale nie chodzi o bakelit, itp. Ten obiektyw jest przeznaczony do zwykłego użytkowania, nie jest odporny na uderzenia, działanie kurzu, wody i inne wpływy. Jego wielką zaletą są małe wymiary, niska masa i cena, ale wadą jest mniejsza jasność.

Dla wymagających amatorów / pół profesjonalistów

Obiektyw ma solidniejszą konstrukcję, na ogół z metalowym bagnetem. Z reguły ma lepszą jasność i jakość optyczną. W tego typu obiektywach standardem bywa wewnętrzne nastawianie ostrości, dzięki czemu przedni element obiektywu nie obraca się, co ułatwia stosowanie filtrów lub stabilizatora optycznego.

Do zastosowań profesjonalnych

Obiektyw bywa odporny na uderzenia, kurz, ściekająca wodę. Wykorzystano w nim szkła optyczne najwyższej jakości. Jasność zoomów wynosi wyłącznie f/2,8, a więc nie stanowi problemu fotografowanie w gorszych warunkach oświetleniowych. Wielką zaletą tych obiektywów jest duża jasność, natomiast wadą ciężar i w nie najmniejszym stopniu cena.

Stosowanie w lustrzankach cyfrowych obiektywów, które były skonstruowane dla lustrzanek na film małoobrazkowy

Jest to możliwe, ale powinniście sobie uświadomić, że będą mieć mniejszy kąt widzenia, niż w klasycznym aparacie (wynika to z tego, że matryce lustrzanek cyfrowych są na ogół mniejsze niż klatka filmu małoobrazkowego). Obiektywy o takiej samej ogniskowej obejmują więc mniejsze pole i może wydawać się, że mają dłuższa ogniskową (kąt widzenia obiektywu jest zawsze związany z formatem matrycy).

Reguła: Im mniejsza jest zastosowana matryca, tym mniejszy jest kąt widzenia przy zastosowaniu takiego samego obiektywu.

Porównywanie zakresów ogniskowych aparatów cyfrowych i na film.

Jest to bardzo ważne, ponieważ da wam lepsze pojęcie o tym, co możecie sfotografować. W tym przypadku zależy przede wszystkim od producentów, jaki współczynnik przeliczania podadzą.

Dla obiektywów do DSLR (lustrzanek cyfrowych)

  • NIKON, SONY, PENTAX, SAMSUNG obowiązuje współczynnik 1,5
  • Canon obowiązuje współczynnik 1,6 (jedynie dla Canon EOS 1D współczynnik wynosi 1,3
  • Olympus, Panasonic i Leica obowiązuje współczynnik 2